Το Θεοφύλακτο Κάστρο - Νέπωσι

Στο Καστέλλι (βυζ,Castelli) που αδίκως ονομάζεται έτσι από τους ντόπιους γιατί με βάση τα αρχαιολογικά ανασκαφικά δεδομένα είναι στην διοικητική βυζαντινή ιεραρχία ΚΑΣΤΡΟ . Το κάστρο βρίσκεται στην περιοχή του  ΝΕΠΩΣΙ  και είναι κτισμένο κατά τον 5ο μ.Χ. αιώνα σε θέση κατοικημένη με βάση τα αρχαιολογικά ευρήματα τουλάχιστον από το 1000 π.Χ. . Από την μικρής σε έκταση ανασκαφή τα ανασκαφικά ευρήματα στην περιοχή είναι αξιόλογα . Βρέθηκαν λίγα χειροποίητα προϊστορικά όστρακα (Κεραμίδια) που μας οδηγούν στο συμπέρασμα ότι με βεβαιότητα ο χώρος κατοικείτο από το 1000 π.χ.  Τα λίγα μελαμβαθή όστρακα μας δηλώνουν ότι ο χώρος συνεχίζει να είναι σε χρήση και κατά την περίοδο των ελληνιστικών & κλασικών χρόνων δλδ 5ο αιω, π.χ. - 2ο αιω π.χ. Κεραμικά των ρωμαϊκών χρόνων δείχνουν επίσης την συνέχεια της χρήσης του χώρου και στην Ρωμαϊκή περίοδο . Επίσης βρέθηκαν νομίσματα του Αναστασίου και του Ιουστινιανού .  Όλα αυτά μαζί με την μοναδικότητα του Κάστρου για την Χαλκιδική ενισχύει την αναγκαιότητα συνέχισης της ανασκαφής και ταυτοποίησης του χώρου με τις γραπτές αρχαιοελληνικές μαρτυρίες και τους ιστορικούς χάρτες.  (βλέπε παραπάνω στοιχεία για τις πόλις ΤΩΝ ΑΡΝΩΝ , ΑΥΓΑΙΑ , ΧΑΛΚΙΣ κ.α). https://www.palaiochori.gr/2018/03/blog-post_15.html

Read More

Το Καστέλλι Παλαιοχωρίου Χαλκιδικής

Ο Πολιτιστικός και Φυσιολατρικός Όμιλος Παλαιοχωρίου Χαλκιδικής "Το Καστέλι", 

προχώρησε στην έκδοση εντύπου με θέμα:

"Το Καστέλι του Παλαιοχωρίου Χαλκιδικής" 

σε Κείμενα -  Φωτογραφίες- Επιμέλεια: Ιωακείμ Αθ. Παπάγγελου, Α΄Έκδοση, Μάρτιος 2010

Read More

Παλαιοχωρινός Αργαλείος

Aποτελείται απο δυο ξύλα οριζόντια και παράλληλα.Από κάθε άκρη των ξύλων εξέχουν προς τα πάνω δυο ξύλα που είναι οι υποδοχές των αντιών. Στο πισάντι είναι τυλιγμένοστην τυλιχταρού το στημόνι και στο μπροστάντι μαζεύεται το υφάδι. Στη μέση ορθώνονται πάλι δύο ψηλότερα ξύλα,που προορίζονται για να στηρίξουν το ξυλότεχνο και τα μιτάρια. Απο κάθε μιτάρι κρέμεται μια πατήθρα,που πατώντας την εναλλάξ η υφάντρα,έχει το άνοιγμα του στιμονιού στα δύο. Άλλα εξαρτήματα του αργαλείου είναι η απλώστρα,το στριφτάρι,το τριβέλι και οι καρλόψυχες. Ο αργαλειός έπρεπε να κατασκευαστεί απο έμπειρο και μερακλή τεχνίτη για να πηγαίνει καλά το υφαντό. Μετά απο όλη αυτή την κοπιαστική διαδικασία φτάνει η υφάντρα στην κύρια δουλειά του αργαλειού. Ανάλογα με το κομμάτι που θα υφάνει διαλέγει και το σχέδιο.Οι σχεδιαστές,απλοί άνθρωποι με κάποια καλλιτεχνική φλέβα,αποτυπώνουν το σχέδιο σε χαρτί με τετραγωνάκια. Κάθε τετραγωνάκι και μια αράδα και πίσω από το σχέδιο γραμμένες με ακρίβεια οι αποχρώσεις και οι οκάδες που χρειάζεται το μαλλί για να γίνει. Για τον αργαλειό θα πούμε ποια ήταν τα εξαρτήματά τους και συγχρόνως θα περιγράφουμε και τη χρήση τους

Read More

Οθωμανική Αυτοκρατορία - Τουρκοκρατία

✅ Οι κάτοικοι του με βάση τα δεδομένα των οθωμανικών φορολογικών κατάστιχων από το 1478 μέχρι το 1568 καταγράφονται ως καρβουνιάρηδες του μεταλλείου των Σιδηροκαυσίων. Για την υπηρεσία τους αυτή ήταν ασύδοτοι από τους έκτακτους φόρους. Ένα τμήμα των κατοίκων του χωριού ήταν στα 1527 και 1568 γερακάρηδες. Και αυτοί ήταν ασύδοτοι από τους έκτακτους φόρους. Παρακάτω παρουσιάζεται ο σχετικός πίνακας απογραφής. Με αστερίσκο (*) σημαίνονται οι γερακάρηδες: Στα πρώτα χρόνια της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας παρατηρείται μία ραγδαία αύξηση πληθυσμού στην ελληνική περιφέρεια αποτέλεσμα της Pax Ottomanica και του τέλους των συγκρούσεων και πολέμων με συνεπεία την δημιουργία και ανάπτυξη στην ελληνική ύπαιθρο πολλών χωριών . . Στην περιοχή την δική μας έχουμε τα εξής :  Η Ραλιγόβα, μετέπειτα Αρναία το 1928, στο κατάστιχο του 1478 καταχωρείται ως καλλιεργήσιμη γη του Παλαιοχωρίου και δεν είχε κατοίκους. Μεταξύ του 1478 και 1519 εξελίχθηκε σε χριστιανικό χωριό. Αναφέρεται επίσης κοντά στο Παλαιοχώρι το (τούρκικα) Yenikoy ή (σλάβικα) Novoselo, μετέπειτα το αντίστοιχο στην ελληνική Νεοχώρι Χαλκιδικής από τον 19ο αιώνα, το οποίο πιθανώς να ιδρύθηκε κατά την οθωμανική περίοδο πριν το 1519 και ονομάστηκε έτσυ σε αντιδιαστολή με το γειτονικό Παλαιοχώρι. Επίσης στα Οθωμανικά κατάστιχα (τεφτέρια) καταχωρούνται και άλλες εκτάσεις στην γεωγραφική περιοχή του Παλαιοχωρίου. Πηγή : Κολοβός Α. Ηλίας, Χωρικοί και μοναχοί στην Οθωμανική Χαλκιδική, 15ος - 16ος αιώνας, διδακτορική διατριβή, Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας, Φιλοσοφική Σχολή, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Θεσσαλονίκη, 2000 https://www.palaiochori.gr/2022/11/palihor-1478-1568.html . Σημείωση : Διαβάζουμε σε μελέτες ότι τα Σιδηροκαύσια από το 1530 περίπου αφότου ο Σουλεϊμάν Α΄ (1520 – 1566) είχε αναδιοργανώσει τα μεταλλεία, γνωρίζουν ακμή και ο συνοικισμός μεγαλώνει γοργά. Το ίδιο διάστημα παρατηρούνται μεγάλες μετακινήσεις πληθυσμών στο οθωμανικό κράτος. Μεταναστευτικό ρεύμα ξεχύνεται από τα Άγραφα και τη βόρεια Ήπειρο προς την περιοχή της Θεσσαλονίκης, τη Μακεδονία, αλλά και τις βορειότερες χώρες της βαλκανικής. Παράλληλα έχουμε και την εισροή ξένου πληθυσμιακά στοιχείου προς τα Μαντεμοχώρια. ✅ Στην επίσημη οθωμανική απογραφή του 1519 για το Παλαιοχώρι έχουμε 78 ΝΟΙΚΟΚΥΡΙΆ  https://www.palaiochori.gr/2018/03/1519.html ✅ Στην επίσημη οθωμανική απογραφή του 1530 για το Παλαιοχώρι έχουμε τα εξής : ✅ Στο οθωμανικό φορολογικό τεφτέρι ΤΤ723 όπου αναφέρονται τα Μετόχια του Αγίου Όρους κατά το 1568 έχουμε στο Παλαιοχώρι Μετόχι-λιβάδι των κάτωθι Αγιορείτικων μονών : ΑΓΙΟΥ ΠΑΥΛΟΥ ΒΑΤΟΠΕΔΙΟΥ ΔΟΧΕΙΑΡΊΟΥ ΕΣΦΙΓΜΕΝΟΥ ΖΩΓΡΑΦΟΥ ΙΒΗΡΩΝ * ΞΕΝΟΦΩΝΤΟΣ ΞΗΡΟΠΟΤΑΜΟΥ ΠΑΝΤΟΚΡΑΤΟΡΟΣ ΣΙΜΩΝΟΠΕΤΡΑ ✅ Στίς 24 Ιουνίου 1682 υπάρχει αφιέρωση χωραφιού στην Μονή Ξηροποτάμου στα Πινακαρια από τον Στόϊκο. Υπογράφουν οι κάτοικοι του Παλαιοχωρίου Στέργιος, Ζαφείρης , Γιοβάννης , Γεωργός και Γεώργιος. https://www.palaiochori.gr/2019/06/blog-post_7.html ✅ Στα επόμενα χρόνια βλέπουμε μια συρρίκνωση της πληθυσμιακής εξέλιξης του χωριού μας  : Ναχιγιές Σιδηροκαύσια-Sidrekapsi στα 1695 Σιδηροκαύσια : 7? , Ίσβορος (Στρατονίκη) : 18 Ιερισσός : 13 , Γομάτι : 16 , Ρεβενίκια (Μεγάλη Παναγία) : 24 Παλαιοχώρι : 9, Βαρβάρα : 6 , Μόδι : 6 , Στανός : 6 , Λιαρίγκοβη (Αρναία) : 26 Χωρούδα : 6 , Νεοχώρι (Yeniköy) : 6 πηγή : κώδικας 2 Ιεροδικείου Θεσσαλονίκης . Ο φόρος αντιστοιχεί μάλλον σε καντάρια. Κάθε καντάρι = 56 κιλά . ✅ Κατά τον 18ο αιω. υπάρχουν αρκετά πωλητήρια λιβαδιών (5 λιβάδια) στην γεωγραφική περιοχή του Παλαιοχωρίου (Μονή Ξηροποτάμου). Αναφέρονται οι κάτοικοι γέρο-Στρούμος, Μάρκου, Γιόβου, Νικόλας Σαμαράς,Γιόβος του Πέτρου, Ιατρός, Νικόλας του Στρατήκι, Χρήστος του Σιμώνη, Αγοραστός Γερακάρης , Αντρώνης Γερακάρης, Θεόδωρος ο , Καζαντζής Γιάννος και Μουσταφάς https://www.palaiochori.gr/2019/06/18.html ✅ Το 1726 υπάρχει ομολογία μαστόρων για οικοδομικές εργασίες στη Μονή Ξηροποτάμου όπου αναφέρονται ονόματα και επίθετα που υπάρχουν έως και σήμερα στο Παλαιοχώρι δηλ. Μάστρο-Αντρώνης , Μάστρο- Ιωάννης και οι Μάνθος , Κώστας και Δήμος. https://www.palaiochori.gr/2019/06/1726.html ✅ Ο Άγγλος περιηγητής Richard Pococke, διανυκτέρευσε στο χωριό μας στις 14 Σεπτεμβρίου 1740 και αναχώρησε την επόμενη ημέρα δηλαδή στις 15 Σεπτεμβρίου κατευθυνόμενος από Άγιον Όρος προς Θεσσαλονίκη, μια αναφορά που υπάρχει στην έκδοση των περιηγήσεών του (Λονδίνο, MDCCXLV/1745). Επίσης το απεικονίζει και σαν μεγάλο κεφαλοχώρι στην Χαλκιδική σε χάρτη των περιηγήσεων του στον Ελλαδικό Χώρο.   https://www.palaiochori.gr/2022/12/richard-pocock-description-of-east-and.html ✅ χάσι του Λόγγου  Χωριά που ανήκαν στο χάσι του Λόγγου / Kura-ı has Longoz Πολύγυρος, Συκιά, Σιποτνίκια, Τοπλίκια, Καγιατζίκι, Παρθενώνας, Παλαιοχώρ, Ορμύλια, Τσιφλίκι Λαγκαδά, Άγιος Μάμας, Νικήτη, Επανομή, Ζουμπάτες, Κλισαλί (Προφήτης Λαγκαδά), Μεγάλο Καραμπουρνού  (Αγγελοχώρι), Μικρό Καραμπουρνού (Κερασιά) (Oι παραπάνω φωτογραφίες προέρχονται από κώδικες του Ιεροδικείου Θεσσαλονίκης Πηγή: Ν. Π"οικονόμου) Παλαιοχώρι, Χασιά του Λόγγου : Βασίλης Δημητριάδης, Φορολογικές Κατηγορίες των χωριών της Θεσσαλονίκης κατά την Τουρκοκρατία, Μακεδονικά 20 (1980),  Ιστορικά Αρχεία Μακεδονίας.  https://moyzas.blogspot.gr/2018/04/blog-post_99.html ✅ Στις 10 Μαρτίου 1747 υπάρχει συμφωνία Ζηζηλιωτών μαστόρων με τη Μονή Ξηροποτάμου αναφέρονται οι Νέκος , Δήμος , Ράϊκος και Νικόλας. https://www.palaiochori.gr/2019/06/1747_7.html ✅ Σε χάρτη του 1780 αποτυπώνεται το Paleo-chori και νότια του Ruiny (Ερείπια),  νοτιότερα Hier(h)in (ελάτε εδώ?) και Riviere (ποτάμι-ρέμα), δυτικά δύο Grand Village (Μεγάλα Χωριά) και το βουνό Long Salomon (Μακρύς Σολομον?) https://moyzas.blogspot.com/2018/06/carte-du-sud-est-de-la-chalcidique-avec.html ✅Το 1793 πέρασε από το Παλαιοχώρι ο γάλλος πρόξενος στην Θεσσαλονίκη Espirit m. Cuisinery. Στο Voyage dans la Makedonie περιγράφει έναν δυναμικό οικισμό. Και κλείνει την τρισέλιδη αναφορά του στο Παλαιοχώρι και στον Παλαιοχωρινό ο οποίος τον φιλοξένησε με την ιστορική ρήση «[...]με μεγάλη μου λύπη αποχωρίστηκα από αυτόν τον Έλληνα κάτοικο σίγουρα της αρχαίας αυτής Χαλκιδικής [...]».   Πηγή: http://books.google.gr/books?id=SRIwAAAAYAAJ&printsec=frontcover&hl=el#v=onepage&q&f=false περισσότερα στο https://www.palaiochori.gr/2016/05/voyage-dans-la-macedoine-espirit-m.html ✅ Tο Παλαιοχώρι αναφέρεται σε έγγραφα της μονής Βατοπεδίου του 1795 μ.Χ., στα οποία φαίνεται ότι Παλαιοχωρινοί δανείζουν χρήματα στη μονή, δείγμα της ευμάρειάς τους.

Read More

Ηρωικό Έπος 1940 - Εθνική Αντίσταση - Εμφύλιος

Ηρωικό έπος του 1940 
"Ένας πόλεμος είναι πάντα σκληρός. Σκληρός ήταν κι ο πόλεμος του 1940. Ήταν όμως κι ένας πόλεμος που διέφερε από τους άλλους, γιατί ένα ολόκληρο έθνος τον αντιμετώπισε με το "χαμόγελο στα χείλη"."

ΜΕ ΤΟ ΧΑΜΟΓΕΛΟ ΣΤΑ ΧΕΙΛΗ - Συγγραφέας: Βαρελλά Αγγελική, 1976

Οι Παλαιοχωρινοί συμμετείχαν ενεργά στις οργανώσεις της Ελληνικής Εθνικής Αντίστασης.

Στον Υ.Β.Ε./ΠΑΟ και συγκεκριμένα στο 31ο Αντάρτικο Σύνταγμα (ένοπλοι πυρήνες) : ο Κ. Μαρκογιάννης , Αθανάσιος Γ. Σιώκος  , ο Θεοχάρης Κουμαντσιώτης, ο Γ. Μπακατσιάνος, ο Γ. Αποστολάς, ο Νικόλαος Σιώκος, ο Αθανάσιος Ν. Σιώκος, ο, ο Κωνσταντίνος Σιώκος και ο Γ. Μουστάκας (πηγή: Για το Ελληνικό Βορρά –Μακεδονία 1941-1944- Αντίσταση και τραγωδία, Του Παρμ. Ι. Παπαθανασίου. Τόμοι 2 σελ 1450).

Η Πανελλήνιος Απελευθερωτική Οργάνωση (ΠΑΟ) είναι χρονολογικά, η Πρώτη Αντιστασιακή Οργάνωση. Ιδρύθηκε στις 10 Ιουλίου 1941 στη Θεσσαλονίκη (αρχικά, ως Υπερασπισταί Βορείου Ελλάδος/Υ.Β.Ε.), από πατριώτες αξιωματικούς του κεντροδεξιού πολιτικού χώρου. Ταυτόχρονα, είναι και η πλέον άγρια χτυπημένη από τους κομμουνιστές Αντιστασιακή Οργάνωση, με πάνω από 1.300 αγρίως δολοφονημένα μέλη. Εδώ είναι σημαντικό να αναφέρουμε και την δολοφονία από το ΕΑΜ/ΕΛΑΣ το 1944 του Δημήτριος Ψαρρός της αντιστασιακής οργάνωσης ΕΚΚΑ με το στρατιωτικό της σκέλος 5/42 Σύνταγμα Ευζώνων. Στην περιοχή μας σε αυτές τις ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ εκκαθαρίσεις τους ΕΑΜ/ΕΛΑΣ αποτρόπαιο γεγονός είναι η Σφαγή της Αρναίας στις 1 Νοεμβρίου 1944 όπου 160 Έλληνες πατριώτες βρήκαν φρικτό θάνατο από το ΕΑΜ/ΕΛΑΣ στον Χολομώντα.  https://www.palaiochori.gr/2018/04/11144.html

****************************************************************************

✅Στον Ελληνικό Εμφύλιο πόλεμο 1946 - 1949 (Συμμοριτοπόλεμο) , το Παλαιοχώρι πυρπολήθηκε και λεηλατήθηκε από τους Συμμορίτες "Δημοκρατικό Στρατό Ελλάδος" (Κομμουνιστές, Σλαβόφωνοι κ.α.) στις 14 Αυγούστου του 1948. 
Στην αποφράδα ημέρα για το Παλαιοχώρι στον υπόλοιπο κόσμο τελείωναν οι Θερινοί Ολυμπιακοί Αγώνες του 1948, οι Αγώνες της 14ης Ολυμπιάδας της σύγχρονης εποχής, που διοργανώθηκαν στο Λονδίνο του Ηνωμένου Βασιλείου από τις 29 Ιουλίου έως και τις 14 Αυγούστου .

Νικόλαος Ι. Μέρτζος, “Σβαρνούτ,Το προδωμένο αντάρτικο”, εκδ. Ερωδιός, σελ 467,  ISBN-13: 9789606601217

✒ Εκείνοι την αποφράδα ημέρα, επιπλέον των απωλειών που είχε ο Ελληνικός Στρατός, υπήρξαν 6 σκοτωμένοι κάτοικοι ο Αθανάσιος Γεωρ. Σιώκος, ο Γεώργιος Χρισ. Πολύζος, ο Αστέριος Εμμαν. Σίσυλας με την κουνιάδα του Πηνελόπη Ν. Ράϊκου (κάηκαν ζωντανοί), ο Κων/νος Αθαν. Αραμπατζης, ο Νικόλαος Αγγ. Βλαχός 

ΚΑΙ 91 πυρπολημένα/κατεστραμμένα ολοσχερώς σπίτια.

Στα δημοσιεύματα του τότε τύπου αναφέρονται τα εξής : 
...ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΕΠΙΤΕΛΕΙΟΥ ΣΤΡΑΤΟΥ , Το Γενικόν Επιτελείον Στρατού εξέδωσε χθές το κάτωθι ανακοινωθέν : Δυτική Θράκη : Δραστηριότης ημετέρων . Κεντρική - Ανατολική Μακεδονία : Συμμορίται έβαλον δια πυροβολικού 20 βλήματα κατά γέφυρας Στρυμώνος άνευ αποτελέσματος , Συμμορίται επυρπόλισαν 40 οικίας χωρίου Παλαιοχωρίου περιοχής Χαλκιδικής . Εις λοιπην περιοχήν δραστηριότης ημετέρων . Απώλειαι ημετέρων νεκροί οπλίται 6, νεκροί ΜΑΥ 4, ιδιώται 6, τραυματίαι αξιωματικοί 2, οπλίται 9, ιδιώται (ΜΑΥ) 5 . Απώλειαι συμμοριτών νεκροί 8. " . 

✔ Ερευνάται η προέλευση του ονόματος του αποβατικού σκάφους “Παλαιοχώρι”  Α/Β 620 του Ελληνικού Βασιλικού Πολεμικού Ναυτικού να είναι απόρροια αυτής της θυσίας των Παλαιοχωρινών  κατά την διάρκεια της εφιαλτικής νύχτας στις 14  Αυγούστου 1948 
https://www.palaiochori.gr/2018/02/blog-post_59.html

✔ Για τον/τους υπαίτιο/ιους της πυρπόλησης και λεηλασίας του Παλαιοχωρίου στις 14/8/1948  υπάρχει το εξής : Ήταν κίνηση αντιπερισπασμού των Συμμοριτών "Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδος" (Κομμουνιστές , σλαβόφωνοι κ.α.), ο οποίος στον κίνδυνο εγκλωβισμού των δυνάμεων του στο μέτωπο της Πίνδου, μετά την επιτυχή επιχείρηση Κορωνίς (έναρξη 14 Ιουνίου 1948) των κυβερνητικών δυνάμεων (Ελληνικός Εθνικός Στρατός), προχώρησε σε καταστροφές χωριών στην υπόλοιπη ελληνική επικράτεια πχ Μάχη στις Καρυές του Αγίου Όρους στις 16 Οκτωβρίου 1948  https://eftropios.blogspot.com/2022/10/16-1948.html#more

Επίσης για τον τοπικό αρχηγό των Ανταρτών-Συμμοριτών: 
1) Mια αναπάντεχη αναφορά στον Παπαγεωργίου: «Για τον Παπαγιώργη της Χαλκιδικής που «φαίνεται» πως ήταν πράχτορας του εχθρού…», Νίκος Ζαχαριάδης, ομιλία την 3η Συνδιάσκεψη τυ ΚΚΕ 10-14.10.1950, σελ. 299. Αναφέρεται από Γ. Γκαγκούλια, στα «τραγικά γεγονότα της 7ης Μεραρχίας του ΔΣΕ», (από το ΒΗΜΑ) σελ. 200
2) 

Σε αυτήν εικονίζονται  Ιανουάριος 1950 (στο κέντρο με τις χειροπέδες) οι συμμορίτες της Χαλκιδικής Παπαγεωργίου (με τραγιάσκα) και Λάκης Ζαχαριάδης (ΠΕ ταξιαρχίας ΔΣΕ Χαλκιδικής). Η φωτογραφία τραβήχτηκε λίγη ώρα πριν οι αιχμάλωτοι μεταφερθούν στην περιοχή Κάκαβος όπου ο Παπαγεωργίου θανατώνεται με πολύωρα φρικτά βασανιστήρια. Ο Λάκης Ζαχαριάδης κρεμάστηκε σε κοινή θέα στην Αρναία. 
3) Για τον Παπαγεωργίου, ο οποίος αποτελεί μυθικό πρόσωπο στη Βόρεια Χαλκιδική, ακούγονται διάφοροι rural legends. Ήταν, λέει, ανθυπολοχαγός αλλά τον είχαν καθαιρέσει (μάλλον για συμμετοχή στο κίνημα της Μέσης Ανατολής). Λιανός, σβέλτος, ιδεολόγος (τα έβαζε με τους συντρόφους του, που έκαναν λεηλασίες). Στρατιωτική ιδιοφυΐα (λένε) είχε πέσει στη δυσμένεια του Κόμματος, γι’ αυτό και δεν έφυγε για έξω, όταν ο ΔΣΕ ηττήθηκε, αλλά έμεινε στη Χαλκιδική. Αυτόπτες μάρτυρες βεβαιώνουν ότι τον είδαν να περνάνε δεμένο οι ΜΑΥδες, μετά τη σύλληψή του. Αλλά, τρεις μέρες αργότερα, όταν έφεραν το πτώμα του στην πλατεία της Μεγάλης Παναγίας, δεν το αναγνώρισε κανείς! (Τον ήφεραν μι το τσουβαλ’ αλλά ότα τ’ ανοίξανι κι δεν τουνε γνώρ’σε κανείς!) Σύμφωνα με το θρύλο, ο Παπαγεωργίου απελευθερώθηκε από τους δεσμώτες του (ή απέδρασε). Μια εκδοχή τον θέλει, ελεύθερο πια, να εκμεταλλεύεται τις άφθονες λίρες που είχε κρύψει όσο δρούσε και να μετατρέπεται σε μεγάλο επιχειρηματία της Θεσσαλονίκης! (Οι ντόπιοι αναφέρουν και το όνομα του – πασίγνωστου – επιχειρηματία) Πάνος 2016 στο https://greekcivilwar.wordpress.com/2016/03/02/gcw-57/
4) "Ο Παπαγεωργίου, πρώην έφεδρος αξιωματικός του τακτικού Στρατού, που πολέμησε στο Αλβανικό μέτωπο και πήρε μέρος στη μάχη του Ελ Αλαμέιν, ήταν πρόσωπο μυθικό για τους κατοίκους της περιοχής. Ένας τύπος «Ρομπέν των Δασών» για τον οποίο μιλούν ακόμη και σήμερα στα χωριά της Χαλκιδικής. Μετά τον τερματισμό των μαχών στο Γράμμο και την υποχώρηση του ΔΣΕ στην Αλβανία, παρέμεινε στη Χαλκιδική. Στις 8 Ιανουαρίου 1950 συνελήφθη στο χωριό του Μεγάλη Παναγιά και εκτελέστηκε, χωρίς δίκη, έξι μέρες μετά. Ο Φοίβος Νεόκοσμος Γρηγοριάδης στο βιβλίο του «Ιστορία του Εμφυλίου Πολέμου 1945-1949 (Το δεύτερο αντάρτικο) αναφέρει: «Το εναντίον του πάθος εξακολούθησε και μετά τον θάνατό του. Αφού τον έθαψαν έξω από το χωριό, τον ξέθαψαν ύστερα από τρεις ημέρες για να τον «εκθέσουν» και να πεισθούν όλοι οι συγχωριανοί του ότι δεν ζούσε πιά»" Γ. Καραγιάννης 2017 στο Ημερόδρομος 

****************************************************************************

✅ Στα 1947 προμήθειες υλικών δόθηκαν και σε κατοίκους του Παλαιοχωρίου  σύμφωνα με τις αποδείξεις από την 3η Περιφέρεια του Α Τομέα του Υπουργείου Οικισμού και Ανοικοδομήσεως, ώστε να τα χρησιμοποιήσουν για την επισκευή των σπιτιών τους. 

✅ Μετά την καταστροφή στις 14/8/1948 και με βάση τα αρχεία ΓΑΚ /ΙΑΜ/ ∆ΤΥΝΘ/ Φ 166: Έγιναν επεμβάσεις σε 91 σπίτια πολεμοπαθών κατοίκων του Παλαιοχωρίου.

- Επίσης αναφορές των έργων και παρεμβάσεων στην αποκατάσταση των ζημιών της εφιαλτικής εκείνης νύκτας έχουμε και στα πρακτικά του Υπουργείου Ανοικοδομήσεως ΓΑΚ/ΙΑΜ/∆ΤΥΝΘ/Φ. 243

✅ Στο "Ο Ελληνικός Στρατός κατά τον αντισυμμοριακόν αγώνα (1946-1949), Επιχειρήσεςι του ΄Γ Σώματος Στρατού (1947-1949), εκδ. Διεύθυνση Ιστορίας Σταρτού, 1976" υπάρχουν αρκετά στοιχεί για τις εκκαθαριστικές επιχειρήσεις του Ελληνικού Στρατού στην Περιοχή του Παλαιοχωρίου το έτος 1949

10 Μαρτίου - 7 Απριλίου 1949

18-24 Φεβρουαρίου 1949

✅Στη απογραφή στις 7 Απριλίου 1951 το Παλιοχώρι είχε 1.651 κατοίκους

✅Οι εργασίες αποκατάστασης με κρατική μέριμνα συνεχίστηκαν και τα επόμενα χρόνια και στα 1950 -51 διασώζονται π.χ. καταστάσεις παραλαβής κεράμων για το Παλαιοχώρι και άλλα χωρία ΓΑΚ/ΙΑΜ/  ∆ΤΥΝΘ/Φ. 170 

✅Καθώς τα χωριά της Χαλκιδικής είχαν υποστεί καταστροφές από τα πολεμικά γεγονότα, τις μετακινήσεις πληθυσμών κλπ, χρειάστηκε να εκτελεστούν έργα,  μέσω εργολαβιών,  με διάφορες μεθόδους και διαδικασίες υλοποίησης, όχι μόνο για να επανέλθει ο τόπος στην προηγούμενη κατάστασή του, αλλά και για να εκσυγχρονιστεί με την επισκευή των παλιών και την ανέγερση νέων κατοικιών,  την κατασκευή κοινωφελών κτιρίων και την εκτέλεση έργων υποδομής.

Επεμβάσεις διαπιστώνουμε αρκετές στο Παλαιοχώρι και τo 1952 ο Βασιλιάς Παύλος Α΄ της Ελλάδος εγκαινίασε το "πέτρινο" Διδακτήριο (Δημοτικό Σχολείο).

φώτο από την ημέρα των εγκαινίων 1952 διακρίνονται οι: 

Βασιλέας Παύλος και η Βασίλισσα Φρειδερίκη και 1. Μαρκογιάννης Γ. Κων/νος 2. Στουγιάννη Αντωνία (Δασκάλα) 3. Σελιάχας (Γραμματέας Κοινότητας) 4. Γαλάνης Αστέριος?

✅Στην απογραφή στις 19 Μαρτίου 1961 το Παλαιοχώρι είχε 1.592 κατοίκους

Read More

Απαρχές 20ου αιω. - Απελευθέρωση Μακεδονίας - Μεσοπόλεμος

ΕΠΙΣΗΜΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΤΟΥΡΚΙΚΗ, ΤΟΥ ΧΙΛΜΙ ΠΑΣΑ, ΔΙΟΙΚΗΤΗ ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ, 1904, Για τα τρία βιλαέτια, Θεσσαλονικης, Μοναστηρίου, Κοσσυφοπεδίου: Βιλαέτι Θεσσαλονίκης: Έλληνες 373.217 , Βούλγαροι 177.317 -Βιλαέτι Μοναστηρίου: Έλληνες 261.283 , Βούλγαροι 178.412 - Βιλαέτι Κοσσυφοπεδίου: Ελληνες 13.468 , Βούλγαροι 172.055

✅ Σε στατιστική πληθυσμιακή ανάλυση του  Καζά Κασσανδρείας του 1899 αναφέρεται "...Παληοχώρι· κάτ. 800 Έλληνες και την γλώσσαν..". Η συγκεκριμένη στατιστική ανάλυση του πληθυσμού του Καζά Κασσάνδρας δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα "Αγών" (1889-1900), που εκδιδόταν στην Αθήνα και αποτελούσε το "Δημοσιογραφικόν όργανον Ηπειρωτών και Μακεδόνων".

✅ Από εθνολογικές πηγές της Βουλγαρίας στο Παλαιοχώρι έχουμε την αναφορά στα 1900 για ΠΑΛΙΟΥΧΟΡ - PALJUHOR [Κασσάνδρας - No 65], 560 Έλληνες Χριστιανούς κατοίκους αναλυτικά :
στο Васил Кънчов. „Македония. Етнография и статистика“. София, 1900, стр.173
και στην  ενότητα Македония. Етнография и Статистика , В. Кѫнчовъ , II. Статистика , 12. Касандра
αναφέρει ότι ,
№ по ре-дъ  :  65

Име на населеното мѣсто : Палюхоръ 

Брой на населението  :  Гръци (ΧΡ.)   560  ,  Българи  0 ,  Турци 0 , Чер-кези 0 , Арнаути 0 , Власи  0 , Евреи 0 , Цигани 0 , Разни 0 .

Всичко :  560

✅ Το θέρος του 1901 ο Γερμανός περιηγητής A. Struck επισκέφθηκε το Παλαιοχώρι όπου αναφέρει ότι ζούνε σ΄ αυτό "... 600 ψυχές σε 120 σπίτια ..."  

✅ Από τον 19ο αιώνα λειτουργεί ελληνικό δημοτικό σχολείο στο χωρίο μας . Με βάση τα στοιχεία που αντλούμε από τον  "Πίναξ γενικός των εν την Ευρωπαϊκή Τουρκία Ελληνικών Σχολείων  ( εν Κων/πόλη 1902 ) " στο Παλαιοχώρι υπήρχε δημοτικό σχολείο με Δύο (2) Διδασκάλους και είχε 90 μαθητές ( 75 αγόρια & 15 κορίτσια ) τα  έξοδα συντήρησης του ήταν με τα δεδομένα της τότε εποχής τα 1305 Φράγκα".

Μακεδονικός Αγώνας

Η συμμετοχή στον Μακεδονικό Αγώνα ήταν καθολική.

- Μακεδονομάχος από το Παλαιοχώρι με βάση τα επίσημα αρχεία του Μακεδονικού Αγώνα είναι ο Μακαβός Γ. Αναγνώστης (Μακαβός Αναργυρος) και ήταν  'Οργανο πράκτορα Γ' Τάξης . (Πηγή:Αφανείς Γηγενείς Μακεδονομάχοι (1903-1913), Ι. Σ. Κολιόπουλος (επιστ. εποπτεία), Ι. Δ. Μιχαηλίδης – Κων. Σ. Παπανικολάου (επιμ.), Θεσσαλονίκη, Ε.Μ.Σ. – University Studio Press, 2008, 4ο, σελ. 191. Χορηγός: Νικόλαος Μάνος.)

- Την ίδια περίοδο στό σώμα Αθ. Μινόπουλου προσέφεραν υπηρεσίες οι : Νικόλαος Σό(ω)κος , Κων/νος Σό(ω)κος , Άγγελος Κλαρίνος , Πάπα Απόστόλου . Επίσης οι Ν. Σό(ω)κος και Κ. Σό(ω)κος ήταν και συνεργάτες του Μητροπολίτη Ειρηναίου (Κασσάνδρας) ώς μελη των Μακεδονικών επιτροπών. 

Ο Καπετάν Γιαγλής με τα πρωτοπαλίκαρά του.

Αριστερά του, όπως βλέπουμε, ο συγχωριανός μας Μακεδονομάχος Νικόλαος Γ. Σιώκος.

- Ο Αγώνας για ανεξαρτησία ήταν άρρηκτα συνδεδεμένος με το ελληνικό στοιχείο της περιοχής της Νιγρίτα όπου έδρασε ο καπ. Γιαγκλής(από Ιερισσό) και της Νέας Ζίχνης όπου έδρασε ο καπ. Δούκας - Ζέρβας. Μακεδονομάχοι αγωνιστές από το Παλαιοχώρι στις παραπάνω περιοχές είναι ο Ρίμπας Ιωαννης του Αστ.  με την ομάδα του τους Αστέριο Λαλά , Κλοντήρα Δημήτριο , Διαμαντούδη Θεοδόσιο κ.α. (Ιδιόχειρα 2 σημειώματα Μουσείο Μακεδονικού Αγώνα, κος Νικόλτσιος). Ο επονομαζόμενος κατά τον Μακεδονικό Αγώνα και καπετάν Σκοτίδας (ή Κλεφτογιαννάκος Ρίμπας) , σκοτώθηκε στην Απολωνία (Εγρί - Μποτζιάκ) σε ενέδρα μεταφέροντας όπλα και πυρομαχικά για τον Αγώνα το 1906,  ο μικρότερος του μάλιστα αβάπτιστος γιος υιοθετήθηκε με ενέργειες του δασκάλου τότε Γεωργίου Καραμανλή στην Τερπνή Νιγρίτας Σερρών από την οικογένεια Αγγελάκα. Συναγωνιστής του και ο Παλαιοχωρινός στην καταγωγή καπετάνιος Σταματόπουλος Αθανάσιος του Παν. (ο επονομαζόμενος και "Ιατρός"  γεν. το 1870 και πεθ. το 1957 ο οποίος υπήρξε μετέπειτα ο πρώτος κοινοτάρχης της κοινότητας Τερπνής Νιγρίτας Σερρών και διακρίθηκε στην Μάχη στα Πλατανούδια Σερρών). 

✅ Το Οκτώβριο του 1912 απελευθερώθηκε από τους Τούρκους όπως και όλη η υπόλοιπη Χαλκιδική . 

✅ Μετά την απελευθέρωση, κατά το 1913 το Παλαιοχώρι φαίνεται να έχει 175 σπίτια και 910 κατοίκους με εισαγωγή λίγων αποικιακών και παραγωγή Ξυλεία/χόρτο/λαχανικών ή με βάση την Διεύθυνση Στατιστικής του Βασιλείου της Ελλάδος 961 κατοίκους. 

✅ Επίσης στα 1914 λειτουργεί Αστική Σχολή αφού το Παλαιοχώρι ως προς το πληθυσμιακό του μέγεθος ήταν το 13ο στην κατάταξη της Χαλκιδικής (Mαρία Λιλιμπάκη- Σπυροπούλου, ΤΟ ΟΙΚΙΣΤΙΚΟ ∆ΙΚΤΥΟ ΤΗΣ ΧΑΛΚΙ∆ΙΚΗΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟ∆Ο 1912- 1960  ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ∆ΙΑ∆ΙΚΑΣΙΕΣ ΕΞΕΛΙΞΗΣ ΣΕ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗ ΜΕ ΦΥΣΙΚΕΣ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΥΣ, ∆Ι∆ΑΚΤΟΡΙΚΗ ∆ΙΑΤΡΙΒΗ Υποβλήθηκε στον Τομέα Πολεοδομίας, Χωροταξίας και Περιφερειακής Ανάπτυξης, του Τμήματος Αρχιτεκτόνων της Πολυτεχνικής Σχολής του Α.Π.Θ. ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2002)  

✅ Το Σάββατο 23 Μάϊου 1914 βρίσκεται στο χωριό μας ο Charles Avezou. Το υπολογίζει ως οικισμό με 170 σπίτια και εντυπωσιάζεται από την οργιώδη βλάστηση με Βελανιδιές που το περιβάλει. Σημειώνει δε και το "όμορφο μπουκέτο από βελανιδιές γύρω από την εκκλησία του Αγίου Αθανασίου."  https://www.palaiochori.gr/2022/11/la-chalcidique-vue-par-charles-avezou.html

✅ Ο Εκλογικός κατάλογος Παλαιοχωρίου στα 1915 στο link   https://moyzas.blogspot.gr/2016/05/1915.html 

 - Με ελληνικό πλέον αέρα οι δραστήριες κυρίες του Παλαιοχωρίου ιδρύουν: 

α) Το “ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΤΗΣ ΑΔΕΛΦΗΣ ΤΟΥ ΣΤΡΑΤΙΩΤΟΥ” που ιδρύθηκε από την κ. Λαχοβάρη το 1918 και ασχολήθηκε με τη ζωή των γυναικών στην περιοχή

και    

β) η “ ΕΝΩΣΙΣ ΕΛΛΗΝΙΔΩΝ ΠΑΛΑΙΟΧΩΡΙΟΥ” που ιδρύθηκε στις 31 Ιουλίου του 1932

- Από προφορικές μαρτυρίες της εποχής αναφέρεται και ισχυρώς Αγροτικός Σύλλογος με σημαία σε χρώμα πράσινο που μάλιστα στις εθνικές εορτές οι αγρότες του Παλαιοχωρίου συμμετείχαν στις παρελάσεις. https://www.palaiochori.gr/2016/05/1932.html

✅ Στα χρόνια 1915-1917 που ονομάζονται Εθνικός Διχασμός υπάρχει καταγραφή βίαιων γεγονότων στο χωριό μας από τους φιλό Βενιζελικούς. 

οπαδοί του Βενιζέλου στη Θεσσαλονίκη στις 6 Μαΐου 1917

οπαδοί του Βασιλέως Κωνσταντίνου στη Βέρνη της Ελβετίας στις 21 Μαΐου 1917 

Το 1916 ο Ελευθέριος Βενιζέλος με το "Κίνημα Εθνική Άμυνα", ένα πολιτικο-στρατιωτικό Κίνημα, σχηματίζει  Προσωρινή Κυβέρνηση στη Θεσσαλονίκη. Πολλοί "Επίστρατοι" (Πανελλήνιος Σύνδεσμος Εφέδρων-Π.Σ.Ε. του Ιωάννη Μεταξά) δεν δέχτηκαν  την επιστράτευση της Προσωρινής Κυβέρνησης του Βενιζέλου υπακούοντας φυσικά στις διαταγές της επίσημης κυβέρνησης των Ελλήνων και του βασιλιά Κωνσταντίνου.

Την καταστολή των Αντιβενιζελικών Επίστρατων της Χαλκιδικής ανέλαβε ο Γεώργιος Κονδύλης την οποία οργάνωσε με βαναυσότητα και με αρκετές ωμότητες σε βάρος των κατοίκων της Χαλκιδικής που παρέμεναν πιστές στη νόμιμη κυβέρνηση των Αθηνών. Οκτώ μάλιστα Χαλκιδικιώτες καταδικάστηκαν σε θάνατο από έκτακτο στρατοδικείο στον Πολύγυρο και εκτελέσθηκαν. Σε άλλους τέσσερις δόθηκε χάρη. Ένας από τους τυχερούς Αντιβενιζελικούς ήταν και ο Παλαιοχωρινός Ελευθέριος Τσιουπλάκης πατέρας του μετέπειτα βουλευτή Χαλκιδικής της Νέας Δημοκρατίας (1974,1977,1981,1985) Τσιουπλάκη Ελ. Κωνσταντίνου. 

Στις ωμότητες και στην βαρβαρότητα της εποχής (Σεπτέμβριος 1916) που έλαβαν χώρα από τον στρατηγό Κονδύλη και από τους υπολοίπους στρατιωτικούς της "Εθνικής Άμυνας" στην Χαλκιδική διαβάζουμε και τα εξής τραγικά αλλά αποκαλυπτικά αποσπάσματα :

☑ Ό Ψαρρούλης μεταβάς είς τό χωρίον (Παλαιοχώρι) προέβη εις τήν σύλληψιν τής Μαρούσας συζύγου Ιωάννου Σώκου, τήν οποίαν ώδήγησεν έφιππος μετά τοΰ βρέφους της κατευθυνόμενος εις Τερισσώ. Καθ' δδόν ή ανωτέρω Μαρούσα, λόγω τοΰ αγρίου ξυλοκοπήματος τό όποιον ειχεν ύποστή παρά τοΰ Ψαρρούλη έβραδυπόρει κατά πολύ. Εις άπόστασιν δέ μιας ώρας από τοΰ Ίσβόρου και είς θέσιν «Κόκκινος Λάκκος» έπλησίασεν αυτήν ό ανθυπολοχαγός Ψαρρούλης, τήν άπεμάκρυνε βιαίως από τής οδοΰ, είς τό παρακείμενον και λοχμώδες μέρος, άφίππευσε και προσδέσας τον ίππον του, ήσέλγησεν έπί τής άτυχους γυναικός βιαίως, μεταχειρισθείς άπειλάς τρομακτικός διά τήν ζωή ν της. Μετ' αυτόν ήσέλγησαν βιαίως και οί λοιποί αξιωματικοί και τέλος και αυτοί οί όπλϊται και έγκαταλείψαντες αυτήν είς άθλίαν κατάστασιν άνεχώρησαν. Ή δυστυχής Σώκου μέ τό βρέφος εις τήν άγκάλην ταπεινωμένη και άλγοΰσα έπανήλθεν είς Παλαιοχώρι και έπεσε κλινήρης όδηγησας μετ' ολίγον εις τον τάφον.... (Ή προς τό Ύπουργεΐον τών Στρατιωτικών εκθεσις τοΰ Συνταγματάρχου κ. Γεωργίου Μπασακάρη). 

☑ Μαυρογορδάτος, Γεώργιος (1915). 1915, Ο ΕΘΝΙΚΟΣ ΔΙΧΑΣΜΟΣ. Αθήνα: Παττάκης. σελ. 287-288. ISBN 9789601664989. Τον ξεσηκωμό της περιοχή με επικεφελής τους Επίστρατους, ανέλαβε αρχικά να καταστείλει ένας αξιωματικός που διακρινόταν για τη σκληρότητα και τη βαναυσότητά του: ο τότε λοχαγός Γεώργιος Κονδύλης. [...] Από τους φόνους που αναφέρει ο Γερακάρης, ξεχωρίζει ο δημόσιος απαγχονισμός στο Πολύγυρο του Γ. Συνάπελου, που καταδικάστηκε με συνοπτική διαδικασία από έκτακτο στρατοδικείο.

☑ "Για την δράση του Κονδύλη στην Χαλκιδική, το μένος, τη σκληρότητα της συμπεριφοράς του στους κατοίκους, τις καταδιώξεις και τις εκτελέσεις πολιτών, τον αποκάλεσαν «Σφαγέα της Χαλκιδικής»." Πηγή: Κουτσούπη Ν. Θεολογία, περιοδικό Κύτταρο Ιερισσού τέυχος 15/2017, σελ.9

✅  Το 1918 με το υπ΄αριθ. 26-6-1918 ΒΔ/ΦΕΚ Α 152/1918 αναγνωρίζεται ως ανεξάρτητη Κοινότητα του Νομού Χαλκιδικής.

✅ Στίς 21 Ἰανουαρίου 1919 ὁ Οἰκονόμος παπα-Ἀπόστολος τοῦ Παλαιοχωρίου ἀγγέλλει στόν Ἐπίσκοπο «τήν ἐκλογήν ἐπιτρόπων τοῦ ναοῦ αὐτοῦ ὡς Προέδρου,τοῦ Ἀστερίου Λάλα ταμίου, τοῦ Ἀργυρίου Ν. Παπαργυρίου ὡς γραμμ(ματέως) καί τοῦ Δημ. Θεοχάρη καί Νικολάου Ἀ.Παπανικολάου ὡς συμβούλων». Στίς 25 Ἰανουαρίου ἀπό τόν Ἐπίσκοπο (Σωκράτης) «στέλλεται κατακυρωτικόν τῆς ἐκλογῆς, ἐν ᾧ λέγεται ὅτι διά.πᾶσαν δαπάνην ὑπερβαίνουσαν τάς 200 δρ. πρέπει νά ἀποφασίζῃ ἡ Κοινότης καί ἐγκρίνῃ ἡ Ἐπισκοπή» Δ. Κύρου στο Περιοδικό Αρναία, τεύχος 136/2022, σελ.3

✅Στην Απογραφή του 1920 ως Νομός Θεσσαλονίκης, Υποδιοίκηση Χαλκιδικής το Παλαιοχώρι έχει 989 κατοίκους

- Στα 1920 με βάση τα αρχεία της Νομαρχίας Χαλκιδικής φαίνεται ότι εγκαθίσταται και στο Παλαιοχώρι 1 άτομο πρόσφυγας από την Μικρά Ασία (Αναφορά του 1920, απόαρχείοΑ.Πάλλη, ΕΙΕ/ΚΝΕ, Φακ. 10)

✅Η πρώτη ζώσα αναφορά γίνεται για τους ποδοσφαιριστές της ομάδας "ΑΡΗ Παλαιοχωρίου" κατά την δεκαετία του 1920-30. Ο ιστορικός σύλλογος ΑΡΗΣ ΠΑΛΑΙΟΧΩΡΙΟΥ δημιουργήθηκε το 1923 όπως αυτό τεκμαίρεται από προφορικές/γραπτές αναφορές. 

✅Στους πίνακες του link έχουμε τον "εκλογικό κατάλογο της Κοινότητας Παλαιοχωρίου , της Περιφέρειας Πρωτοδικείου Πολυγύρου (Χαλκιδικής) , ανασυνταχθείς και εκτυπωθείς έν έτει 1927 συμφώνως με το Νόμω 3355 του έτους 1925"  -> https://moyzas.blogspot.gr/2016/05/1927.html 

✅Στην απογραφή στις 15-28 Μαϊου 1928 το Παλαιοχώρι του Νομού Χαλκιδικής υπαγόταν στην  Επαρχία Χαλκιδικής με έδρα τον Πολύγυρο και όχι στην Επαρχία Αρναίας (Λιαριγκόβα) και είχε 1230 κατοίκους. 

✅Η απελπιστική κατάσταση της Κοινότητας Παλαιοχωρίου στις 7 Αυγούστου 1932
https://www.palaiochori.gr/2016/05/1932_17.html

✅ ίδρυση γυναικείου σωματείου το 31 Ιουλίου 1932 
https://www.palaiochori.gr/2016/05/1932.html

✅ Στις 26 Σεπτεμβρίου 1932 στις 21:25 μμ έγινε μεγάλος σεισμός μεγέθους 7.0 R , με επίκεντρο τη θαλάσσια περιοχή της Ιερισσού και κατέστρεψε όλα τα γύρω χωριά, που θρήνησαν αρκετά θύματα. Απολογισμός για το Παλαιοχώρι: 200 σπίτια κατεστραμμένα, 7 νεκροί και 2 τραυματίες. 
Αναλυτικά οι πρώτες αναφορές όπως περιγράφονται στην εφημ. Μακεδονία την Πέμπτη 29 Σεπτεμβρίου 1932 μιλάνε για  "Παλαιοχώριον  200 (σπίτια) κατέστησαν ακατοίκητα , νεκρός 1 , τραυματίαι 2 σοβαρώς ". 
Η εφημερίδα πάλι Μακεδονία την Παρασκευή 30 Σεπτεμβρίου  1932 αναφέρει ότιι "... δια της εγκαταστάσεως χειρουργείου και νοσοκομείου είς Ιερισσόν , Στρατώνι και Παλαιοχώρι ...". 
Μέσα σε  5 ημέρες ακολούθησαν αρκετοί ισχυροί μετασεισμοί . 
Διαβάζουμε πάλι στην εφημ. Μακεδονία την Τρίτη 4 Οκτωβρίου 1932 τον τελικό απολογισμό ότι στο " ... Παλαιοχώρι ελάχιστα μόνον ελαφρά ρήγματα εδημιουργήθησαν εις ολίγας οικίας ..."
και  στο Παλαιοχώρι οργανώθηκε Παθολογικό νοσοκομείο απο τον Ερυθρό Σταυρό όπως διαβάζουμε στο Ελεύθερον Βήμα  4.10.1932 " ... Επισήμως σήμερον (χθές) αναχωρεί σιδηροδρομικώς εξ Αθηνών νοσοκομείων του Ερυθρού Σταυρού περιλαμβομένων 25 κλίνας το οποίο θα εγκατασταθεί πιθανώς εις Παλαιοχώριον παρά της Αρναίας..".  
Οι τοπικές  προφορικές και γραπτές μαρτυρίες αναφέρουν ότι ζημίες έπαθε  το λιθόκτιστο Δημοτικό Σχολείο, οι ναοί των Παμμεγίστων Ταξιαρχών παλαιός και νέος και ο ναός του Αγίου Αθανασίου του Αθωνίτου.

φωτο: Δημήτριο Θεοχ. Κύρου Φιλόλογο – Θεολόγο, “Οι σεισμοί του 1932 στη Βορειοανατολική Χαλκιδική”, Αρναία, 2018 

✅Επειδή η ανοικοδόμηση καθυστερούσε Ελεύθερον Βήμα  21.7.1933 , οι κάτοικοι στα χωριά Παλαιοχώρι, Νεοχώρι και Μ. Παναγιά ζήτησαν άδεια ελευθέρας ξυλεύσεως από τα πέριξ πλούσια δάση και ανοικοδόμησαν πρόχειρα τα σπίτια τους. 

Οι ίδιοι μάλιστα φέρονται να διόρθωσαν τα υδραγωγεία τους που είχαν στερέψει. 

✅Στην απογραφή στις 16 Οκτωβρίου 1940 το Παλαιοχώρι είχε Μόνιμους Κατοίκους 1527

Read More

Οι ωμότητες των Βενιζελικών στη Χαλκιδική

.Ή τραγωδία της Χαλκιδικής.
"Ας συνεχίσω μεν ήδη τήν ίστόρησιν της δράσεως τών εθνικών άμυν-τόρων.
Διότι προς τάς έκπεμπομένας προκηρύξεις ο! κάτοικοι τής Χαλκιδικής ιδίως έδεικνΰοντο αδιάφοροι, ή Επιτροπή τής Αμύνης άπέστειλεν εναν¬τίον των τον τότε λοχαγόν μακαρίτην Γ. Κονδΰλην, θϋμα παραπλανηθέν έντέχνως υπό τοϋ Βενιζέλου, λόγω του μεγάλου πατριωτισμοί* του και τοϋ πολεμικού του μένους, παραπλάνησιν ην άνδρικώτατα ανεγνώρισε, μετά 200 περίπου στρατιωτών ϊνα προβη εις βιαίαν στρατολογίαν.
Ό Κονδύλης εκκινήσας, έκ Θεσσαλονίκης κατά τό πρώτον δεκαήμε-ρον τοϋ Σεπτεμβρίου τοϋ 1916, κατηυθυνθη εις τον ΙΙολΰγυρον, τήν πρω-τεΰουσαν τής Χαλκιδικής, διερχόμενος δέ έκ Γαλατίστης συνεπλάκη προς ομάδα χωρικών. Αποτέλεσμα τής συμπλοκής ήτο ό φόνος τινών εξ αυτών και ή σΰλληψις δλων τών  προκρίτων τοϋ χωρίου  και  πολλών νέθ3ν. Και άφοΰ οί άνδρες τοΰ Κονδύλη έδειραν τους περισσοτέρους τούτων ανη¬λεώς και ιδιαιτέρως τον ϊατρόν Ζαφειριάδην, τον είσπράκτορα γέροντα Ζάϊον και τον Βογιατζήν, τους έδεσαν πάντας και έκρέμασαν εις την πλά-την των μίαν πινακίδα μέ την έπιγραφήν «Προδότης». Ούτω δεδεμένους και σεσημασμένους τους ώδήγησαν μέχρι τοΰ Πολυγύρου καΐ τους περιήγα-γον δια τ<ον κεντρικωτέρων οδών της πόλεως.

Read More

Παλαιοχώρι (Αποβατικό) Π.Ν.

Παλαιοχώρι (Αποβατικό)

Το αποβατικό αρμάτων Παλαιοχώρι Α/Β 620 παραχωρήθηκε στο Ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό από το Αμερικανικό Ναυτικό το 1946, όπου αναφέρονταν ως LCT 620

Η τελετή έπαρσης της Ελληνικής Σημαίας πραγματοποιήθηκε στις 23 Σεπτεμβρίου 1945 στη Μεσσήνη Ιταλίας.

Εκτός από το Α/Β Παλαιοχώρι, μεταξύ των ετών 1945 και 1946, παραχωρήθηκαν στο Π.Ν. άλλα ένδεκα σκάφη όμοιου τύπου (Βραχνί, Θήρα, Μήλος, Κύθηρα, Αμοργός, Κάνδανος, Σέριφος, Κομένο, Ανάφη, Μαλακάσι και Σοφάδες), τα οποία εκποιήθηκαν το 1963, με την εξαίρεση των Α/Β Μήλος και Κύθηρα.

Συμμετείχε στις επιχειρήσεις του εμφυλίου.

Αυτά τα πλοία χρησιμοποιήθηκαν επί μακράν για στρατιωτικές και κρατικές μεταφορές κυρίως τα πρώτα μεταπολεμικά χρόνια.

---

Χαρακτηριστικά

Εκτόπισμα: 320 τόνων (400 έμφορτο)

Ταχύτητα: 7 κόμβων

Πρόωση: Ντίζελ.

Οπλισμός 2 πυροβόλα 20 χιλιοστών.

----------------------------------------------------

FY : 43

Type : Landing Craft

Navy type : LCT(6) Pennant # : 620

Keel laid : 20 Δεκεμβρίου 1943

Launched : 20 Ιανουαρίου 1944

Delivered : 28 Ιανουαριου 1944

Disposition : To Greece 1946

Stricken from the US navy : 4 Απριλίου  1947

------------------------------------------------------ 

Πηγή : 1.http://ww2lct.org/mk6/mk6page3.htm

2.http://el.wikipedia.org/wiki/%CE%A0%CE%B1%CE%BB%CE%B1%CE%B9%CE%BF%CF%87%CF%8E%CF%81%CE%B9_(%CE%91%CF%80%CE%BF%CE%B2%CE%B1%CF%84%CE%B9%CE%BA%CF%8C)

3.http://shipbuildinghistory.com/history/shipyards/4emergency/wwtwo/pidgeon.htm

4.http://ww2lct.org/mk6/mk6main.htm   5.http://lct614.tripod.com/history/assembly.html

Specifications
Hull Dimensions Length	119 ft.1in.  in.
Hull Dimensions Beam	32 ft.8 in.
Displacement	284 tons  (short tons)*
Draught forward	40 in.
Loads carried (max tons)	150 tons (short tons)*
Crew	12
Engine make	Gray
Horse power	225
Number & Type	3 Diesel
Props	3
Max speed	7 knots
Range in miles	700 at 7 knots
Armour in the wheelhouse	20 lb.
Armour in the gunshields	10 lb  ?
Armament	2- 20 mm antiaircraft gun  **
Armament	up to 4 - 50  cal. machine guns **
* Short ton = 2000 lbs U.S. Long ton = 2240 lbs Great Britain

--------------------------------------------------------------------------------------------

Παλαιοχώρι (Αποβατικό)

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια

Το αποβατικό αρμάτων Παλαιοχώρι Α/Β 620 παραχωρήθηκε στο Ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό από το Αμερικανικό Ναυτικό το 1945.

Η τελετή έπαρσης της Ελληνικής Σημαίας πραγματοποιήθηκε στις 23 Σεπτεμβρίου 1945 στη Μεσσήνη Ιταλίας.

Εκτός από το Α/Β Παλαιοχώρι, μεταξύ των ετών 1945 και 1946, παραχωρήθηκαν στο Π.Ν. άλλα ένδεκα σκάφη όμοιου τύπου (Βραχνί, Θήρα, Μήλος, Κύθηρα, Αμοργός, Κάνδανος, Σέριφος, Κομένο, Ανάφη, Μαλακάσι και Σοφάδες) τα οποία εκποιήθηκαν το 1963, με την εξαίρεση των Α/Β Μήλος και Κύθηρα.

Συμμετείχε στις επιχειρήσεις του εμφυλίου . Αυτά τα πλοία χρησιμοποιήθηκαν επί μακράν για στρατιωτικές και κρατικές μεταφορές κυρίως τα πρώτα μεταπολεμικά χρόνια.

Παλαιοχώρι (Αποβατικό)
Χαρακτηριστικά
Ένταξη σε υπηρεσία:	23 Σεπτεμβρίου 1945
Δίδυμα σκάφη:	Βραχνί, Θήρα, Μήλος, Κύθηρα, Αμοργός, Κάνδανος, Σέριφος, Κομένο, Ανάφη, Μαλακάσι και Σοφάδες
Χρήση:	αποβατικό
Γενικά χαρακτηριστικά
Εκτόπισμα:	320 τόνων (400 έμφορτο)
Πρόωση:	Ντίζελ
Ταχύτητα:	7 κόμβων
Οπλισμός:	2 πυροβόλα 20 χιλιοστών

------------------------------------------------------------------------------------

Πρώην αποβατικά του Β’ Π.Π. ως πορθμεία στην Ελλάδα

Νέα ενημέρωση της λίστας που αφορά στα πρώην πολεμικά αποβατικά πλοία (Βρετανικής κατασκευής στην συντριπτική τους πλειοψηφία) τα οποία μετά την λήξη του Δευτέρου Παγκοσμίου πολέμου ήρθαν - βρέθηκαν στην χώρα μας, και μετασκευάστηκαν σε πορθμεία ανοιχτού τύπου (Ε/Γ - Ο/Γ).

Στη νέα λίστα έχουν προστεθεί δύο ακόμα πλοία, στο Νο 5 το ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ Α για το οποίο πρόσφατα μάθαμε ότι αποτελούσε μετασκευή από υδροφόρα και πρώην αποβατικό του Α’ Παγκοσμίου πολέμου, και στο Νο 14 το ΕΝΤΑ. Θα πρέπει ακόμα να επισημάνω ότι ένα από τα πλοία δεν προυπήρξε ως αποβατικό αλλά ως γερμανικός πλωτός γερανός (το ΚΕΡΚΥΡΑ στο Νο 23) και άλλα τρία, τα ΑΚΡΟΠΟΛΙΣ (Νο 7), ΔΗΜΗΤΡΗΣ 9 (Νο 11) και ΦΑΙΔΡΑ (Νο 30) ήταν ουσιαστικά κλειστού τύπου.

Φτάσαμε λοιπόν αισίως στον αριθμό τριάντα (30), και βέβαια η αναζήτηση και άλλων πλοίων πρώην αποβατικών συνεχίζεται, με τουλάχιστον τρία ακόμα να θέτουν σοβαρή υποψηφιότητα για ταυτοποίηση και ένταξη τους στην λίστα. Τα ΔΙΟΝΥΣΙΟΣ ΖΑΜΠΑΖΑΣ (πιθανόν πρώην αποβατικό τύπου LCT Μκ1), ΙΑΣΩΝ (πιθανόν να προήλθε από μετασκευή του πλωτού γερανού Ζ 14 – LCT 16 επίσης τύπου LCT Μκ1) και ΤΕΡΕΖΑ.

Τελευταία ενημέρωση : 29 Δεκεμβρίου 2017
01. ΑΓΙΟΣ ΑΝΔΡΕΑΣ [1944 - IMO 5400097 - Ν.Π.2077 -- Πρώην LCT 1227, ΣΕΡΙΦΟΣ 1227, ΣΕΡΙΦΟΣ L 246]

02. ΑΓΙΟΣ ΔΙΟΝΥΣΙΟΣ [1942 - IMO 5004831 - Ν.Π. 2043 -- Πρώην LCT-828, NORRIS CASTLE, ΝΗΡΗΙΣ]

03. ΑΓΙΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ [1944 - Ν.Π. 2385 -- Πρώην LCT 1293, ΑΝΑΦΗ 1293, ΑΝΑΦΗ L 258]

04. ΑΘΗΝΑ [1943 - IMO 5397604 - Ν.Π. 1512 - Ν.Θ. 202 -- Πρώην ΖΑΚΥΝΘΟΣ II, ΖΑΚΥΝΘΟΣ, ΦΑΙΑΞ]

05. ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ Α. [1915 - Ν.Π. 1445 - Ν. Χίου 380 -- Πρώην Χ.191 (X-lighter), Κ.3, ΟΥΡΑΝΙΑ (υδροφόρα), ΚΥΡΙΑΚΟΣ Κ, ΑΓΙΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΡΩΣΟΣ]

06. ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ Κ. [1944 - Ν.Π. 2449 -- Πρώην LCT 1301, ΑΜΟΡΓΟΣ 1301, ΑΜΟΡΓΟΣ L 263]

07. ΑΚΡΟΠΟΛΙΣ [1946 – IMO 5002053 - Ν.Π. 1773 -- Πρώην LCT 4063, HMS JAWADA L4063]

08. ΑΛΙΝΑ [1944 - IMO 5011341 - Ν.Π. 1779 -- Πρώην HAMA, ΝΕΟΦΥΤΟΣ, Μετέπειτα LIBAN]

09. ΑΛΚΥΩΝ [1943 – Ν.Π. 1424 - LCT-1012, LIGHTER RN AIR No.1F]

10. ΑΡΙΩΝ [1944 - IMO 7107936 - Ν.Χίου 323 - Ν.Π. 3065 – Πρώην S. CRAFT, ΣΟΛΩΝΑΚΙ ΙΙΙ, ΦΑΝΗΣ ΙΙ]

11. ΔΗΜΗΤΡΗΣ 9 [1946 - ΙΜΟ 6620620 – Ν.Π. 2898 - Πρώην LCT 4001, HMS REDOUBT L4001, Μετέπειτα SAIED]

12. ΕΛΕΑΝΝΑ [1944 - IMO 5100659 - Ν.Π. 1950 -- Πρώην LCT 475]

13. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΙΙ [1942 - IMO 7234791 - Ν.Π. 2890 -- Πρώην DEPUTE JEAN HAY, ΣΠΑΡΤΗ]

14. ΕΝΤΑ [1944 - Ν.Π. 2188 -- Πρώην Z-Craft 4]

15. ΕΡΕΤΡΙΑ [1943 - IMO 5105178 - Ν.Π. 1401 -- Πρώην LCT 136, NSC 76, HL 194, PRATO, P 39 GUSH ETSION]

16. ΕΥΒΟΙΚΟΣ [1943 - IMO 5110472 - Ν.Π. 1218 -- Πρώην ΛΕΡΟΣ]

17. ΕΥΓΕΝΙΑ Π. [1944 - IMO 5333270 - Ν.Π. 987 -- Πρώην LCT-1 ή LCT-19, ΣΩΚΡΑΤΗΣ ΙΑΣΕΜΙΔΗΣ]

18. ΗΓΟΥΜΕΝΙΤΣΑ [1942 - Ν.Π. 1559 -- Πρώην SAHBA, AFAMIA]

19. ΗΛΙΑΣ [1944 - IMO 5158943 - Ν.Π. 2057 – Πρώην Z-Craft 10]

20. ΗΛΙΑΣ ΙΙ [1943 - IMO 7320459 - Ν.Π. 2387 -- Πρώην LCT 587, ΚΑΝΔΑΝΟΣ 587, ΚΑΝΔΑΝΟΣ L 201, ΣΟΛΩΝΑΚΙ, ΔΕΣΠΟΙΝΑ Σ]

21. ΘΑΛΑΣΣΙΟΣ ΛΕΩΝ [1943 - IMO 5357719 - Ν.Π. 1894 -- Πρώην LCT 825, LCF 25, Αργότερα MARINA DI SCILLA]

22. ΘΑΛΕΙΑ [1943 - IMO 5357771 - Ν.Π. 1535 -- Πρώην EL SAHBA, Μετέπειτα ABER]

23. ΚΕΡΚΥΡΑ [1943 - IMO 5185738 - Ν. Κέρκυρας 113 - Ν.Π. 1367 - Ν.Π. 2387 - Ν. Βόλου 218 -- Πρώην "ΒΡ 48" ως γερμανικός πλωτός γερανός]

24. ΜΕΛΙΝΑ [1942 – IMO 5231666 - Ν.Π. 1386 -- Πρώην LCT 328, Μετέπειτα ΑΝΤΩΝΙΟΣ]

25. ΝΑΥΠΑΚΤΟΣ [1943 - IMO 5245564 - Ν.Π. 1141 - Ν. Πάτρας 34 -- Πρώην LCT 877, LCF 39, ΚΩΣ]

26. ΠΑΛΙΡΡΟΙΑ [1944 - Ν.Π.2084 - 2828 -- Πρώην LCT 1297, ΘΗΡΑ 1297, ΘΗΡΑ L 260]

27. ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ ΙΙ [1942 - IMO 6520387 - Ν. Καβάλας 110 -- Πρώην EXPO 58/1]

28. ΠΟΛΥΞΕΝΗ Θ. [1942 - ΙΜΟ 6421701 - Ν.Π. 2300 -- Πρώην LCT 594, ΣΟΦΑΔΕΣ 594, ΣΟΦΑΔΕΣ L 202, Μετέπειτα ΕΡΓΟΝ Ι, ΤΕΛΑΜΩΝ Ι, ΝΙΚΟΣ Χ]

29. ΡΟΔΟΣ [1943 - IMO 5293963 - Ν.Π. 1147 -- Πιθανώς το πρώην LCT 620, Α/Β 620, ΠΑΛΑΙΟΧΩΡΙ]

30. ΦΑΙΔΡΑ [1946 – IMO 6722806 - Ν.Π. 2809 -- Πρώην LCT 4064, HMS SALLYPORT L4064]

***
Και κατόπιν να αναφερθούμε στα δώδεκα (12) Βρετανικά πολεμικά αποβατικά πλοία τύπου LCT Mk4 (κατασκευής 1942 έως 1944) που παραχωρήθησαν στην χώρα μας (στο τότε Βασιλικό Ναυτικό) αμέσως μετά την λήξη του Β'Π.Π. (1945 - 1946).

Πολεμικό αποβατικό
LCT4asmall.jpg
Τύπου LCT Mk4

Τα δύο από αυτά παρέμειναν ενταγμένα στoν στόλο του Π.Ν. μας έως το 2003 οπότε και παροπλίσθηκαν. Διαβάζουμε σχετικά από το hellasarmy.gr :

ΜΗΛΟΣ (L 189) - ΠΡΩΗΝ L 261, ΠΡΩΗΝ Α/Β 1300 - ΠΡΩΗΝ ΒΡΕΤΑΝΙΚΟ ΗMS LCT 1300.Παρελήφθη στην Αίγυπτο από τον Σημαιοφόρο Π. Αραπάκη στις 3 Οκτωβρίου 1946 - Εχρησιμοποιήθη εντατικώς για στρατιωτικές και κρατικές μεταφορές όπως επίσης και για την μεταφορά προσωπικού στον Ναύσταθμο Σαλαμίνος - Παροπλίσθη το 2003.

ΚΥΘΗΡΑ (L 185) - ΠΡΩΗΝ Α/Β 1198 - ΠΡΩΗΝ ΒΡΕΤΑΝΙΚΟ ΗMS LCT 1198.
Παρελήφθη στην Αίγυπτο από τον Σημαιοφόρο Ε. Καραγεωργόπουλο στις 3 Οκτωβρίου 1946 - Εχρησιμοποιήθη εντατικώς για στρατιωτικές και κρατικές μεταφορές - Τον Νοέμβριο 1956, ενώ ευρίσκετο στην διάθεση του Υπουργείου Ανοικοδομήσεως, μετά τους σεισμούς των Ιονίων Νήσων, προσήραξε στις ακτές της Κεφαλληνίας και σχεδόν εβυθίσθη, όμως τελικώς ανειλκύσθη και εκρίθη επισκευάσιμο - Επίσης εχρησιμοποιήθη και για την επικοινωνία Ν. Περάματος-Ναυστάθμου Σαλαμίνος - Παροπλίσθη το 2003.

Τα έξι παρέμειναν στο Π.Ν. για 18 περίπου χρόνια, και αφού στο διάστημα αυτό "Εχρησιμοποιήθησαν εντατικώς για στρατιωτικές και κρατικές μεταφορές" εκποιήθηκαν σε ιδιώτες το 1963 και δραστηριοποιήθηκαν πλέον ως Ε/Γ - Ο/Γ μετά βέβαια τις απαραίτητες προσαρμογές - μετασκευές. Αυτά τα έξι πλοία τα οποία βέβαια αναφέρονται και στην λίστα στο πρώτο ποστ του θέματος ήταν τα παρακάτω :

ΣΟΦΑΔΕΣ (L 202) -- ΠΡΩΗΝ Α/Β 594, ΠΡΩΗΝ ΒΡΕΤΑΝΙΚΟ HMS LCT 594 -- (Μετέπειτα ΠΟΛΥΞΕΝΗ Θ. -ΙΜΟ 6421701 - Ν.Π. 2300) 

ΣΕΡΙΦΟΣ (L 246) -- ΠΡΩΗΝ Α/Β 1227, ΠΡΩΗΝ ΒΡΕΤΑΝΙΚΟ HMS LCT 1227 -- (Μετέπειτα ΑΓΙΟΣ ΑΝΔΡΕΑΣ - IMO 5400097 - Ν.Π.2077) 

ΑΝΑΦΗ (L 258) -- ΠΡΩΗΝ Α/Β 1293, ΠΡΩΗΝ ΒΡΕΤΑΝΙΚΟ HMS LCT 1293 -- (Μετέπειτα ΑΓΙΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ - Ν.Π. 2385)

ΘΗΡΑ (L 260) -- ΠΡΩΗΝ Α/Β 1297, ΠΡΩΗΝ ΒΡΕΤΑΝΙΚΟ HMS LCT 1297 -- (Μετέπειτα ΠΑΛΙΡΡΟΙΑ - Ν.Π. 2084 - 2828)

ΑΜΟΡΓΟΣ (L 263) -- ΠΡΩΗΝ Α/Β 1301, ΠΡΩΗΝ ΒΡΕΤΑΝΙΚΟ HMS LCT 1301 -- (Μετέπειτα ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ Κ. - Ν.Π. 2449) 

ΚΑΝΔΑΝΟΣ (L 201) -- ΠΡΩΗΝ Α/Β 587, ΠΡΩΗΝ ΒΡΕΤΑΝΙΚΟ HMS LCT 587 -- (Μετέπειτα ΗΛΙΑΣ ΙΙ - ΣΟΛΩΝΑΚΙ - IMO 7320459 - Ν.Π. 2387)

Τα εναπομείναντα τέσσερα, τυπικά επεστράφησαν στο Βρετανικό Ναυτικό το 1953 (δέκα χρόνια πριν δηλαδή από τα προαναφερθέντα έξι), ουσιαστικά όμως εκείνη περίπου την χρονική περίοδο εκποιήθηκαν κατά πάσα πιθανότητα σε ιδιώτες, αφού προφανώς δεν υπήρχε ενδιαφέρον επανένταξης τους από το Βρετανικό Ναυτικό. Να δούμε ποιά ήταν αυτά τα τέσσερα και να προσέξουμε ότι σε αυτά δεν αναφέρεται -όπως στα προαναφερθέντα- κάποιος αριθμός δίπλα στο όνομα τους (L ???) :

ΒΡΑΧΝΙ -- ΠΡΩΗΝ ΒΡΕΤΑΝΙΚΟ HMS LCT 607

ΜΑΛΑΚΑΣΙ -- ΠΡΩΗΝ ΒΡΕΤΑΝΙΚΟ ΗMS LCT 619

ΠΑΛΑΙΟΧΩΡΙ -- ΠΡΩΗΝ ΒΡΕΤΑΝΙΚΟ HMS LCT 620

ΚΟΜΜΕΝΟ -- ΠΡΩΗΝ ΒΡΕΤΑΝΙΚΟ HMS LCT 625

Και αν για το ΠΑΛΑΙΟΧΩΡΙ υπάρχουν πάρα πολλές ενδείξεις (όχι όμως αποδείξεις) ότι ήταν το μετέπειτα θρυλικό ΡΟΔΟΣ του Ρίου και του Πατραικού, για τα ΒΡΑΧΝΙ, ΜΑΛΑΚΑΣΙ και ΚΟΜΜΕΝΟδεν υπάρχει κανένα απολύτως στοιχείο που να δεικνύει έστω την συνέχεια τους μετά την εκποίηση τους σε ιδιώτες. Έτσι, μπορούμε να πιθανολογήσουμε μόνο, ότι ίσως υπήρξαν κάποιο εκ των γνωστών πορθμείων ΕΥΒΟΙΚΟΣ (ΛΕΡΟΣ), ΝΑΥΠΑΚΤΟΣ (ΚΩΣ), ΑΛΚΥΩΝ, αλλά και (γιατί όχι) ΙΩΑΝΝΗΣ Μ - ΙΑΣΩΝ.

***
Γνωρίζαμε ότι στη γραμμή του Ρίου - Αντίρριου από το ξεκίνημα της ήταν δρομολογημένα πρώην αποβατικά του Β'Π.Π. Η αρχή είχε γίνει βέβαια το 1946 με το ΣΩΚΡΑΤΗΣ ΙΑΣΕΜΙΔΗΣ (σημερινό ΕΥΓΕΝΙΑ Π) και ακολούθησαν την δεκαετία '50 τα ΡΟΔΟΣ, ΝΑΥΠΑΚΤΟΣ, ΜΕΛΙΝΑ κ.α.

Προκαλεί όμως εντύπωση το γεγονός ότι τουλάχιστον μέχρι και τα τέλη της δεκαετίας '60 (όταν και είχε αρχίσει πλέον από καιρό η ραγδαία ναυπήγηση ελληνικών πλοίων ανοιχτού τύπου) η ιστορική γραμμή απασχολούσε τον μεγαλύτερο αριθμό πρώην αποβατικών που είχαν μετασκευαστεί σε Ε/Γ-Ο/Γ. Σε δημοσίευμα από το έντυπο "ΧΡΗΜΑ" της 22ας Μαίου 1969, σχετικό με τα πορθμεία ανοιχτού τύπου που εξυπηρετούσαν τις διάφορες πορθμειακές γραμμές εκείνο το χρονικό διάστημα, από τα δεκαπέντε (15) πλοία ανοιχτού τύπου που ήταν δρομολογημένα στη γραμμή Ρίου - Αντίρριου, τα έντεκα (11) ήταν πρώην αποβατικά. Να τα παραθέσουμε όπως αναγραφόντουσαν στο δημοσίευμα :

Γραμμή Ρίου - Αντίρριου(έντεκα πρώην αποβατικά σε σύνολο δεκαπέντε πλοίων)
Σ. ΙΑΣΕΜΙΔΗΣ (349 κοχ. επιβάται (θέρος) 152), ΜΕΛΙΝΑ (372 κοχ. επιβάται 175), ΕΛΕΑΝΝΑ (412 κοχ. επιβάται 210), ΕΥΒΟΙΚΟΣ (531 κοχ. επιβάται 217), ΑΓ. ΑΝΔΡΕΑΣ (595 κοχ. επιβάται 190), ΝΑΥΠΑΚΤΟΣ (485,50 κοχ. επιβάται 150), ΑΓ. ΝΙΚΟΛΑΟΣ (489 κοχ. επιβάται 172), ΡΟΔΟΣ (477 κοχ. επιβάται 215), ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ Κ. (521,66 κοχ. επιβάται 300), ΠΑΛΙΡΡΟΙΑ (502 κοχ.), ΠΟΛΥΞΕΝΗ Θ. (514,29 κοχ. επιβάται 252).

Το ίδιο χρονικό διάστημα (Μάιος 1969), σε άλλες πορθμειακές γραμμές ήταν δρομολογημένα τα παρακάτω πρώην αποβατικά :

Γραμμή Κέρκυρας - Ηγουμενίτσας (τρία πρώην αποβατικά σε σύνολο έξι πλοίων)ΚΕΡΚΥΡΑ (361,83 κοχ. επιβάται 242), ΗΓΟΥΜΕΝΙΤΣΑ (512,75 κοχ. επιβάται 250), ΑΚΡΟΠΟΛΙΣ (947,52 κοχ. επιβάται 352)

Γραμμή Αιδηψού - Αρκίτσας (ένα πρώην αποβατικό σε σύνολο έξι πλοίων)
ΑΛΙΝΑ (363,16 κοχ. επιβάται 128)

Γραμμή Ιτέας - Αιγίου (δύο πρώην αποβατικά σε σύνολο τεσσάρων πλοίων)
ΕΡΕΤΡΙΑ (298 κοχ. επιβάται 216), ΘΑΛΕΙΑ (298 κοχ. επιβάται 235)

Γραμμή Ζακύνθου - Κυλλήνης (δύο πρώην αποβατικά σε σύνολο τριών πλοίων)
ΑΓΙΟΣ ΔΙΟΝΥΣΙΟΣ (513,48 κοχ. επιβάται 280), ΖΑΚΥΝΘΟΣ (427,99 κοχ. επιβάται 300)
***
Στο νέο βιβλίο Τα Πλοια του Ναυτικού, αναφέρεται οτι χρησιμοποιήθηκαν σε στρατιωτικές και κρατικές μεταφορές ενω τα τρια (πλην του ΠΑΛΑΙΩΧΩΡΙ) χρησιμευσαν και στις επιχειρήσεις του εμφυλίου.
***
Αναφέρονται μόνο με το αγγλικό διακριτικό τους L... , χωρίς κάτι διαφορετικό ελληνικό. 

Nα προσθέσω οτι στο βιβλίο αναφέρει οτι το ΠΑΛΑΙΟΧΩΡΙ εκποιήθηκε σε ιδιώτες (όπως αναφέρει και για τα άλλα τρία) αλλά προσθέτει ειδικά σε αυτο οτι μετατράπηκε σε πορθμείο. Κρατάω όμως σοβαρή επιφύλαξη για το αν αυτό προήλθε από πρωτογενής πηγές ή προέκυψε από αυτά που έχουμε γράψει εμείς στις σελίδες του nautilia που εξάλλου αναφέρεται στις βιβλιογραφικές πηγές του εν λόγω βιβλίου.

https://forum.nautilia.gr/showthread.php?148469-%D0%F1%FE%E7%ED-%E1%F0%EF%E2%E1%F4%E9%EA%DC-%F4%EF%F5-%C2%92-%D0-%D0-%F9%F2-%F0%EF%F1%E8%EC%E5%DF%E1-%F3%F4%E7%ED-%C5%EB%EB%DC%E4%E1-Ex-WW2-LCTs-as-Greek-ferries
https://forum.nautilia.gr/showthread.php?105866-%D1%FC%E4%EF%F2-Rodos

Read More